Kayıt Ara
* TAKVİM
bulletBugünün Olayları
shadow
Sep 2020 Ekim 2020 Nov 2020
Pzt Sal Çar Per Cum Cmt Paz
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031 

EHMED CAVAD (1882 - 1937)


EHMED CAVAD
Azerbaycan Edebiyati

Cavad Mehemmedelioğlu Ahundzade, 5 Mayıs 1892’de Gence’de doğdu. İlk tahsilini medresede aldı. Babasını genç yaşta kaybeden yazar annesinin verdiği terbiye ile büyüdü. 1906-1912 yılları arasında Gence’de Cemiyet-i Hayriyye mektebi ile Gence Ruhani Okulunda eğitim aldı. Burada Arapça, Farsça ve Doğu edebiyatını ayrıntılı bir şekilde öğrendi. 1913'te Kafkas Şeyhülislam Mehemmed Pişnamazzade’nin yapmış olduğu sınavları geçerek öğretmenlik diploması aldı. 1914’te Karadeniz şiirini yazdı. Bu şiire bestelenen marş, Türkiye’de çok meşhur oldu ve slogan haline geldi. 1914'te Doktor Husrov Bey Sultanov’un teşkil ettiği Cemiyet-i Hayriye’nin başkanlığını yapmış olan yazar, Kuzey Kafkas, Kars, Ardahan, Erzurum, İstanbul, Gürcistan, Dağıstan bölgelerinde ön cephe hattında muhtaç olanlara yardımlarda bulundu ve bir gazeteci olarak Bakü ve Tiflis matbaalarına makaleler, cephe haberleri gönderdi. İlk Matbu hikâyesi İlyas ve Övreti Şamşimaçı, Tolstoy'dan yapmış olduğu bir çeviridir. 1916'da Türkiye'de bulunan yazarın ilk şiir mecmuaları, Koşma 1916'da Dalga 1919'da ve Türk Dilinin Şekil ve Biçimi 1919'da Bakü'de neşredildi. Azerbaycan Demokratik Devlet Marşı’nın yazarıdır. Azerbaycan Devlet Darülfünunun yakın takipçisi ve katılımcısıdır. 1920'de Küba'da Rus ve Azerbaycan dili öğretmenliği ve okul müdürlüğü, 1920-1922 yılları arasında Küba Halk Maarif Kurulu müdürlüğünü yaptı. 1927'de Azerbaycan Pedagoji Üniversitesinin Tarih ve Filoloji fakültesinden mezun oldu. Aynı zamanda 1923'te Neriman Nerimanov Ortaokulunda öğretmenlik yaptı. 1923'te siyasi faaliyetlerinden dolayı hapsedildi. 1924'te Azerbaycan Şura Yazarlar Cemiyeti’nin önde gelen kâtiplerinden biri olarak çalıştı. Göy- Göl şiiri nedeniyle 1925'te tekrar hapsedildi. 1927'de Bakü Zagafgaziya Pamukçuluk Üniversitesine öğretmen olarak tayin edildi. Türkiye’de İstiklal dergisinde yayımlanan şiirlerinden dolayı takip altına alınarak tehdit edildi. 1930'da Gence Azerbaycan Kend Teserrüfatı Üniversitesinde Azerbaycan ve Rus dilleri ana bilim dalı doçenti, 1933'te ise profesörü oldu. Gence Dram Tiyatrosu’nda edebiyat bölümü müdürlüğü yaptı. Ardından 1943'te Azerbaycan Devlet Neşriyatı tercüme müdürlüğü 1935'te Azerbaycanfilm stüdyosunda tasdikli filmler idaresinin müdürlüğü gibi görevlerde çalıştı. Kaplan Derisi Giymiş Pehlivan adlı manzum hikâyeyi tercüme etti. 1917'de Devlet yarışmasında birincilik ödülü aldı. 1929-1937 yılları arasında Rus edebiyatının önemli yazarların klasiklerinden tercümeler yaptı ve bu tercümeler başka dillerle de neşredildi. 1934'te Azerbaycan Yazarlar Birliğine üye olan yazar, 1937'de halk düşmanı olarak ilan edildikten sonra bu üyelik elinden alındı ve iki ay sonra hapsedildi. Ekim 1937 kurşuna dizilerek öldürülen şairin bu olaydan sonra adı ve eserleri uzun bir süre yasaklandı.

ESERLERİ:


  1. Koşma, Bakü, 1916.
  2. Dalga, Bakü, 1919.
  3. Şiirler, Bakü, 1958.
  4. Sen Ağlama Ben Ağlarım, Bakü, 1991.



Azerbaycan Edebiyatı İsimler Sözlüğü Copyright © 2012 AZEIS Tüm Hakları Prof. Dr. Sedat ADIGÜZEL'e aittir.

ANA SAYFAKULLANIM KOŞULLARIYORUM VE ÖNERİLER